Informacija o implementaciji Uredbe o izmjenama i dopunama Uredbe o uslovima ispuštanja otpadnih voda u okoliš i sisteme javne kanalizacije za period februar 2024. – mart 2025. godina

Uredbom o izmjenama i dopunama Uredbe o uslovima ispuštanja otpadnih voda u okoliš i sisteme javne kanalizacije privrednim i industrijskim subjektima koji ispuštaju tehnološke otpadne vode u okoliš se uslovno produžio rok za ispunjavanje obaveza usklađivanja graničnih vrijednosti emisija s istom do 30. 6. 2026. godine uz, po prvi put definisanje sljedećih obaveza:

• izrade detaljnog dinamičkog plana koji sadrži spisak aktivnosti i mjera s finansijskom procjenom za ulaganje, zadanim rokovima realizacije svake pojedine aktivnosti i konačnim propisanim rokom za završetak aktivnosti najkasnije do 30. 6. 2026. godine;
• poštivanje uslova i rokova iz dinamičkog plana kao sastavnog dijela dispozitiva rješenja o vodnoj dozvoli za ispuštanje tehnoloških otpadnih voda;
• izvještavanje nadležne agencije za vode i FMOiT o napretku u provođenju aktivnosti iz dinamičkog plana;
• pooštrene mjere inspekcijskog nadzora nad provođenjem aktivnosti iz dinamičkih planova tako da u slučajevima utvrđenih odstupanja od rokova realizacije aktivnosti vodna inspekcija postupa u skladu sa zakonskim ovlaštenjima;
• pojačan monitoring voda kao i kontrolni monitoring;
• omogućavanje javnog uvida u sumarne izvještaje o realizaciji rokova iz dinamičkog plana za propisane periode, sačinjene od strane nadležnih agencija za vode, a koji se objavljuju na web stranicama FMOiT i FMPViŠ.

Slijedom navedenog u prilogu se daje na javni uvid – Sumarni izvještaj o nerealiziranim aktivnostima subjekata u zadanim rokovima iz dinamičkog plana, na obrascu C zaprimljen od strane Agencije za vodno područje rijeke Save, dok Agencija za vodno područje Jadranskog mora ne raspolaže navedenim podacima.

Dodatno se daje informacija da je Komisija imenovana od strane FMOiT-a sačinila Izvještaj o praćenju implementacije Uredbe za izvještajni period februar 2024. – mart 2025. godine, koji je usvojila Vlada FBiH te se u nastavku daje kratki rezime istog:

Na osnovu dostavljenih podataka Agencije za vodno područje rijeke Save i Agencije za vodno područje Jadranskog mora za period od 01.02.2024. – 31.03.2025.godine, utvrđeno je da ukupan broj obveznika pribavljanja rješenja o vodnim dozvolama u Federaciji Bosne i Hercegovine iznosi 143, od toga 29 subjekata je u potpunosti ispunilo sve obaveze propisane prethodnim Rješenjem o vodnim dozvolama. Od preostalih 114 subjekata, njih 96  se uskladilo, njih 10 je djelimično ispunilo obaveze, njih 7 nije podnijelo zahtjev za izdavanje VD, te 1 se nije uskladio.

Daljnji monitoring implementacije provodit će se nad svim subjektima koji su obveznici pribavljanja vodnih dozvola, a koji u izvještajnom periodu nisu u potpunosti ispunili svoje obaveze. Monitoring će obuhvatiti i moguće dodatne subjekte koji su, u skladu s nalogom inspekcije ili samoinicijativno, dužni pribaviti vodne dozvole, a nisu ih imali u prvom izvještajnom periodu, kao i subjekte kojima je u izvještajnom periodu istekao rok važenja vodnih dozvola te su obavezni izvršiti njihovo produženje.

Mjere koje su preduzete

• Federalna uprava za inspekcijske poslove preduzela je odgovarajuće mjere propisane zakonom nad subjektima koji nisu realizirali planirane aktivnosti u svrhu poštivanja propisanih rokova;
• Formirana je detaljna baza podataka koja prati dinamičke planove privrednih i industrijskih subjekata za period 2024. – 2026. Baza obuhvata rokove realizacije, finansijske procjene i podatke o inspekcijskom nadzoru, čime se omogućava sistematsko praćenje napretka.
• Održani sastanci sa Federalnom vodnom inspekcijom;
• Predloženo je prioritetno vršiti inspekcijski nadzor nad privrednim subjektima koji u prethodnom periodu nisu realizovali ili su djelimično realizovali aktivnosti predviđene dinamičkim planovima, kao i nad subjektima koji nisu podnijeli zahtjev u skladu sa Uredbom. U tom smislu, a u cilju omogućenja efikasnog provođenja inspekcijskih nadzora, Federalni vodni inspektori trebaju postupati uz prethodno odobrenje nadležnog organa Federalne uprave za inspekcijske poslove.

Zaključak

Kao jedan od značajnih problema u realizaciji dinamičkih planova, posebno kod javnih preduzeća, evidentirani su dugotrajni postupci javnih nabavki, kao i nedostatak finansijskih sredstava, što utiče na dinamiku realizacije planiranih aktivnosti.

Navedeni podaci odnose se na ukupan broj privrednih i industrijskih subjekata za izvještajni period nad kojima se vršilo praćenje i isti su promjenjivi u skladu s novonastalim brojem obveznika vodnih dozvola.

Svi subjekti koji ispuštaju tehnološke otpadne vode dužni su do krajnjeg roka 30. 6. 2026. godine uskladiti granične vrijednosti emisija s propisanim izmjenama Uredbe a naprijed navedena postupanja dovode do ubrzanja postizanja navedenog cilja.

Problematika procjene stepena realizacije rokova iz dinamičkih planova do roka propisanog Uredbom (30. 6. 2026. godine) kod privrednih subjekata na području Federacije BiH ogleda se u sljedećem:

• Trenutno raspoloživi podaci ukazuju na oko 114 privrednih subjekata obuhvaćenih analizom. Ovaj broj predstavlja procjenu zasnovanu na postojećim evidencijama, uz mogućnost da postoje i dodatni subjekti koji su obveznici pribavljanja vodnih dozvola, a koji trenutno nisu evidentirani u dostupnim bazama podataka.
• U skladu s Uredbom, izvještajni period za prikupljanje podataka traje do 30. 6. 2026. godine i treba da obuhvati sve gore navedene podatke.

Mjere koje treba provesti tokom daljeg praćenja implementacije Uredbe:

• kroz izvještajni period utvrđena kašnjenja u realizaciji planiranih aktivnosti kod identifikovanih subjekata, kao i kod novih subjekata koji u izvještajnom periodu nisu imali vodne dozvole a obveznici su pribavljanja istih, biti će predmet daljeg praćenja i upravnih mjera;
• nastavlja se pojačani inspekcijski nadzor nad realizacijom aktivnosti iz dinamičkih planova nad svim subjektima u F BiH koji su obveznici pribavljanja vodnih dozvola za ispuštanje tehnoloških otpadnih voda;
• Imajući u vidu da rok propisan Uredbom ističe 30.06.2026. godine, osnovni  prioritet rada Federalnog vodnog inspektorata u narednom periodu  treba da bude kontrola ispunjavanja uslova iz dinamičkih planova privrednih subjekata,  do isteka navedenog roka;
• Potrebno je izvršiti inspekcijski nadzor nad privrednim subjektima koji u prethodnom periodu nisu realizovali ili su djelimično realizovali aktivnosti predviđene dinamičkim planovima, kao i nad subjektima koji nisu podnijeli zahtjev u skladu sa Uredbom.
• Pojačana saradnja između Agencija, Federalne uprave za inspekcijeke poslove, Federalnog minisatrstva okoliša i turizma i Federalnog ministarstva poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva u svrhu što efikasnijeg praćenja implementacije izmjena Uredbe.
• Federalno ministarstvo okoliša i turizma i Federalno ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva nastaviti će praćenje implementacije Uredbe i izvještavati Vladu FBiH u propisanim rokovima;
• svi sumarni izvještaji dostavljeni od strane agencija za vode bit će objavljeni na web stranicama FMOiT i FMPViŠ u cilju osiguravanja transparentnosti i informisanja javnosti.

Sumarni izvještaj moguće je preuzeti klikom na sljedeći LINK.